Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatı İlkleri

Tanzimat Dönemi Türk Edebiyatı İlkleri

İLK;

  • Resmi Türkçe gazete: Takvim-i Vakayi
  • Yarı resmi gazete: Ceride-i Havadis
  • Özel gazete: Tercüman-ı Ahval / Şinasi ile Agah Efendi
  • Matbaada basılan kitap: Vankulu Lügati
  • Edebiyat kelimesini kullanan: Şinasi
  • Çeviri roman: Yusuf Kamil Paşa/ Fenelon’dan Telemak/1859
  • Yerli roman: Şemsettin Sami / Taaşşuk-ı Talat ve Fıtnat
  • Tarihi roman: Namık Kemal / Cezmi, A. Mithat / Yeniçeri
  • Edebi Roman: Namık Kemal / İntibah
  • Hikaye kitabı: Ahmet Mithat /Letaif-i Rivayet
  • Tiyatro eseri: Şinasi / Şair Evlenmesi
  • Sahnelenen tiyatro: Namık Kemal / Vatan yahut Silistre
  • Uyarlama tiyatro yazarı: Ahmet Vefik Paşa
  • Şiir çevirisi: Şinasi / Müntehabat-ı Eş’ar
  • Şiir antolojisi: Ziya Paşa /Harabat
  • Makale: Şinasi /Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi
  • Noktalama işaretlerini kullanan: Şinasi / Şair Evlenmesi
  • Atasözleri kitabı: Şinasi /Durub-i Emsal-ı Osmaniye
  • Mizah dergisi: Diyojen /Teodor Kasap
  • Dil bilgisi kitabı: Süleyman paşa / Sarf-ı Türkî
  • Çağdaş Türkçe Sözlük: Şemsettin Sami: Kamus-ı Türki
  • Özdeyiş örneklerini veren: D. Ali Bey / Lehçet’ül Hakayık
  • Batılı Anlamda Fabl: Eşek İle Tilki- Şinasi
  • Batılı anlamda eleştiri: Tahrib-i Harabat, Takip /Namık Kemal
  • Dergi örneği: Mecmua-ı Fünun / Münif Paşa
  • Batılı anlamda günlük: Seyehat Jurnali / Direktör Ali Bey
  • Edebi tartışma: Ziya Pasa ile Namık Kemal arasında
  • Köy romanı: Nabizade Nazım / Karabibik
  • Realist roman: Recaizade Mahmut Ekrem / Araba Sevdası
  • Naturatist roman: Nabizade Nazım / Zehra
  • Tezli roman: Nabizade Nazım / Zehra
  • Kadın romancımız: Fatma Aliye Hanım
  • Batılı anlamda başarılı ilk hikaye: Küçük Şeyler / S. Paşazade Sezai
  • Heceyle yazılan manzum tiyatro eseri: Abdülhak Hamit / Nesteren
  • Aruzla manzum tiyatro eseri: Abdülhak Hamit / Eşber veya Sardanapal
  • Pastoral şiir: Abdülhak Hamit / Sahra
  • Köy şiiri: Muallim Naci / Köylü Kızların Şarkısı
  • Kafiyesiz şiir: Abdülhak Hamit / Validem
  • Edebiyat tarihçisi: Abdulhalim Memduh Efendi
  • Okullar için hazırlanan ilk edebiyat kitabı: Recaizade Mahmut Ekrem /Talim-i Edebiyat
  • Objektif eleştirinin nasıl olacağını açıklayan: Recaizade Mahmut Ekrem