Sözcüklerin ve Sözcük Öbeklerinin Yanlış Yerde Kullanılmasından Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
Bir cümle içinde sözcükler, bulunması gereken yerde bulunmazsa anlam karışıklığı, anlatım bozukluğu ortaya çıkar. Cümlenin anlamında belirsizlik olur.
Örnekler:
- Yeni durağa varmıştım ki otobüs geldi.
– Durağa yeni varmıştım ki otobüs geldi.
cümlesinde “yeni” sözünün yeri anlatımda bozukluğa yol açmıştır; çünkü burada söylenmek istenen, durağın yeniliği değil, durağa varmanın yeni, henüz yapıldığıdır.
Bu toplantıda çekinmeden düşünceler dile getirilmeli.
– Bu toplantıda düşünceler çekinmeden dile getirilmeli. (Doğrusu)
Her yolda kalan insana yardım etmeliyiz.
– Yolda kalan her insana yardım etmeliyiz. (Doğrusu)
İdare, henüz yarın ders yapılıp yapılmayacağını bildirmedi.
– İdare, yarın ders yapılıp yapılmayacağını henüz bildirmedi. (Doğrusu)
İzinsiz inşaata girilmez.
– İnşaata izinsiz girilmez. (Doğrusu)
Ali’nin sınıf başkanlığı otuza karşı, on iki oyla reddedildi.
– Ali’nin sınıf başkanlığı on ikiye karşı otuz oyla reddedildi. (Doğrusu)
Haberlerde tekrar tekrar yıkılan köprüleri izledim.
– Yıkılan köprüleri haberlerde tekrar tekrar izledim. (Doğrusu)
Doğru dürüst insan anlatır şunu.
– İnsan doğru dürüst anlatır şunu. (Doğrusu)
Bütün gün bomboş evde oturdum.
– Bütün gün evde bomboş oturdum. (Doğrusu)
Bu çevrede çok yardım eden olabilir bu çocuklara.
– Bu çevrede yardım eden çok olabilir bu çocuklara. (Doğrusu)
Eğitim dershanesi öğrencileri ücretsiz üniversite sınavına hazırlıyor.
– Eğitim dershanesi öğrencileri üniversite sınavına ücretsiz hazırlıyor. (Doğrusu)
Henüz bu dersin sağladığı yararlar öğrencilerimize tam olarak yansımış değil.
– Bu dersin sağladığı yararlar henüz öğrencilerimize tam olarak yansımış değil. (Doğrusu)
İzinsiz inşaata girilmez.
– İnşaata izinsiz girilmez. (Doğrusu)
Ders çalışırken ne kadar yorulursan, o kadar konuları anlaman güçleşir.
– Ders çalışırken ne kadar yorulursan, konuları anlaman o kadar güçleşir. (Doğrusu)
Rejimlerde tam yemeği kesmek insan sağlığına zarar verir.
– Rejimlerde yemeği tam kesmek insan sağlığına zarar verir. (Doğrusu)
Yeni elbisemi giymiştim ki kapı açıldı.
– Elbisemi yeni giymiştim ki kapı açıldı. (Doğrusu)
Yeni durağa gelmiştik ki otobüs de hemen geldi.
– Durağa yeni gelmiştik ki otobüs de hemen geldi. (Doğrusu)
Hakan çok iyi futbolcu ama fazla topla oynuyor.
– Hakan çok iyi futbolcu ama topla fazla oynuyor. (Doğrusu)
Bu çocuk seneye yüksek inşaat mühendisi olacak.
– Bu çocuk seneye inşaat yüksek mühendisi olacak. (Doğrusu)
Eski Adana milletvekillerinden biri daha ölmüş.
– Adana eski milletvekillerinden biri daha ölmüş. (Doğrusu)
Günde kırk kere limonlu salatalık turşusu satan dükkana uğrardı.
– Limonlu salatalık turşusu satan dükkana günde kırk kere uğrardı (Doğrusu)
Cesetler çok denizde kaldığından çürümüş.
– Cesetler denizde çok kaldığından çürümüş. (Doğrusu)
Burada her Allah’ın günü kaza oluyor.
– Burada Allah’ın her günü kaza oluyor. (Doğrusu)
Başbakan Çin’e bu yılın sekizinci büyük gezisini yapıyor.
– Başbakan bu yılın sekizinci büyük gezisini Çin’e yapıyor. (Doğrusu)
Değil bir lokma ekmek bir tabak yemek yine bulamaz.
– Değil bir tabak yemek bir lokma ekmek yine bulamaz. (Doğrusu)
Bakanımız bir hafta içinde petrol üreten ülkeleri gezecek.
– Bakanımız petrol üreten ülkeleri bir hafta içinde gezecek. (Doğrusu)
Ağrısız kulak delinir.
– Kulak, ağrısız delinir. (Doğrusu)
Atatürk’ün 119. doğum yılı törenle kutlanmıştı.
– Atatürk’ün doğumunun 119. yılı törenle kutlanmıştı. (Doğrusu)
Bu yemek fazla dışarıda kaldığı için bozulmuş.
– Bu yemek dışarıda fazla kaldığı için bozulmuş. (Doğrusu)
THY’ye ait 158 yolcunun bulunduğu uçak denize düşmüş.
– 158 yolcunun bulunduğu THY’ye ait uçak denize düşmüş. (Doğrusu)
Diğer Anlatım Bozuklukları
- Anlatım Bozuklukları ve Anlatım Bozukluklarının Nedenleri
- Sözcüklerin Yanlış Kullanılmasından Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Sözcüklerin Yanlış Yerde Kullanılması
- Anlamca Çelişen Sözcüklerin Birlikte Kullanılması
- Mantık-Düşünce Hatalarından Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Tamlamalarla İlgili Anlatım Bozuklukları
- Yüklem Yanlışlığından veya Yüklem Eksikliğinden Kaynaklı Anlatım Bozuklukları
- Özne Yanlışlığından veya Eksikliğinden Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Özne-Yüklem Uyuşmazlığından Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Tümleç Yanlışlarından/Eksikliklerinden Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Eklerle İlgili Yanlışlıklardan Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Zamir Eksikliğinden Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
- Noktalama Eksikliğinden Kaynaklanan Anlatım Bozuklukları
Ayrıca bakınız:
- Anlatım Bozuklukları Konusu Uygulama Cümleleri ve Çözümleri
- Anlatım Bozuklukları Konu Testi ve Cevapları
- Yanlış Yazılan/Kullanılan/Söylenen Sözcükler





