İki Nokta (:) İşareti ve Kullanıldığı Yerler

İki Nokta (:) İşareti ve Kullanıldığı Yerler

Açıklama yapılacak yerlerde kullanılır:

  • bestesiz: bestesi olmayan.
  • sıfat: İsimlerden önce gelerek onların nitelik ve niceliklerini bildiren kelimeler.
  • Kelimeler genel olarak ikiye ayrılır: İsimler ve fiiller.
  • Bu işin en sağlam yolu şudur: Bildiğinden şaşmamak.
  • Yeni harfler alındıktan sonra eski yazı ile bir tek kelime bile yazmayan iki kişi görmüşümdür: Atatürk ve İnönü.
  • Kendimi takdim edeyim: Meclis kâtiplerinden Hayrullah.

Bir cümleden sonra alıntı bir cümle geliyorsa veya bir söz naklediliyorsa iki nokta kullanılır:

  • Çocuk merakla sordu: “Bana ne getirdin?”
  • O, başarının sırrını tek kelimeyle açıklar: Azim

Kendisinden sonra örnek verilecek cümlelerin sonuna konur.

  • Millî Edebiyat akımının temsilcilerinden bazıları şunlardır: Ömer Seyfettin, Halide Edip Adıvar, Ziya Gökalp, Mehmet Emin Yurdakul, Ali Canip Yöntem…

Karşılıklı konuşmalarda kimin konuşacağı belirtildikten sonra iki nokta konur:

  • -Buğdayla arpadan başka ne biter bu topraklarda?
    Ziraatçi sayar:
    -Yulaf, pancar, nohut, mercimek…
  • Bilge Kağan: Türklerim işitin!
    Üstten gök çökmedikçe
    alttan yer delinmedikçe
    ülkenizi, törenizi kim bozabilir sizin?
  • Koro:   Göğe erer başımız başınla senin!

Kütüphanecilikte yazar ve eser adı arasına konur:

  • Yahya Kemal Beyatlı: Kendi Gök Kubbemiz

Ses biliminde uzun okunması gereken ünlüden sonra kullanılır:

  • a:ile,
  • ceva:hir,
  • di:nen,
  • ka:til,
  • i:cat…

Matematikte bölme işareti yerine kullanılır:

  • 45:3=15

İki noktadan sonra bağımsız bir cümle geliyorsa bu cümle büyük harfle başlar; art arda örnekler sıralanıyorsa ilk örnek küçük harfle başlar:

  • Tam kapıdan çıkmak üzereyken sordu: Akşam erken gelecek misin?
  • İnceleyeceğiniz kelimeler şunlar: gelmek, nakletmek, gidedurmak.
  • İnsan üç şeye benzer: ağaca, suya ve rüzgâra

* İki nokta kullanılmış cümleler bazen aynı kelimeler kullanılarak ama iki nokta kullanılmadan da kurulabilir:

  • Çocuk merakla sordu: “Bana ne getirdin?” > Çocuk merakla, bana ne getirdin, diye sordu.

Genel Ağ (web) adreslerinde kullanılır:

  • https://www.turkedebiyati.org

NOKTALAMA İŞARETLERİ

Ayrıca bakınız ⇒ Noktalama İşaretleri

  1. Nokta ( . )
  2. Virgül ( , )
  3. Noktalı Virgül ( ; )
  4. İki Nokta İşareti ( : )
  5. Üç Nokta İşareti ( … )
  6. Soru İşareti ( ? )
  7. Kesme İşareti ( ‘ )
  8. Tırnak İşareti ( ” ” )
  9. Tek Tırnak İşareti ( ‘   ‘)
  10. Parantez İşareti (  )
  11. Ünlem İşareti ( ! )
  12. Kısa Çizgi ( – )
  13. Köşeli Parantez [  ]
  14. Uzun Çizgi ( __ )
  15. Eğik Çizgi ( / )
  16. Denden İşareti ( //)
  17. Düzeltme (şapka) İşareti ( ^ )