Nedir?

Kayyum Nedir?

Kayyum Nedir?

Kayyum Nedir?

Kayyum: Bir kurumun, şirketin ya da mal varlığının yönetimiyle ilgili ciddi bir sorun ortaya çıktığında, mahkeme kararıyla geçici olarak görevlendirilen kişi ya da kişilerdir.

Genellikle şu durumlarda atanır:

  • Şirket yönetiminin hukuka aykırı davranması
  • Ortaklar arasında çözülemeyen anlaşmazlıklar
  • İflas, yolsuzluk, usulsüzlük iddiaları
  • Bir kişinin mal varlığını yönetemeyecek durumda olması (örneğin akıl sağlığı, kaybolma, ölüm sonrası süreçler)

Kayyumun görevi:

  • Kurumu veya mal varlığını korumak
  • Düzeni sağlamak
  • Gerekirse yeniden yapılandırmak
  • Mahkemenin belirlediği sınırlar içinde yönetimi yürütmek

Kayyum kalıcı bir yönetici değildir. Görevi geçicidir ve mahkemenin belirlediği süre ve yetkiyle sınırlıdır. Amaç, asıl sahiplerin veya yöneticilerin yerine geçmek değil; hukuki süreç tamamlanana kadar zarar oluşmasını engellemektir.

Türkiye’de son yıllarda özellikle şirketler, belediyeler ve bazı kurumlar için atanan kayyumlar bu kavramın kamuoyunda daha sık duyulmasına neden olmuştur.

2026 yılı itibarıyla Türkiye’de kayyum (vekil-yönetici / trustee) atanmış kurumlar ve alanlar şu başlıklar altında öne çıkıyor. (Kayyum, mahkeme kararı veya devlet tarafından hukuki bir gerekçe ile geçici yönetici ataması anlamına gelir; bu kapsamda kamu ve özel çeşitli kurumlara atanmış kişiler/kurullar söz konusudur.)

1) Belediyeler (Yerel Yönetimler)

Türkiye’de son dönemde özellikle seçilmiş belediye başkanlarının görevden alınmasının ardından kayyum atanması uygulaması kamuoyunun gündeminde oldu. İçişleri Bakanlığı kanalıyla yapılan kayyum atamaları arasında:

2024–2025 sonrası kayyum atanan belediyeler (örnekler):

  • Hakkâri Belediyesi
  • Esenyurt Belediyesi (İstanbul)
  • Mardin Belediyesi
  • Batman Belediyesi
  • Halfeti (Şanlıurfa)
  • Tunceli Merkezi ve Tunceli-Ovacık
  • Bahçesaray (Van)
  • Akdeniz (Mersin)
  • Siirt Belediyesi

Bu liste protesto ve tartışmalara konu oldu; Avrupa Parlamentosu raporunda 2024 yerel seçimlerinden sonra İçişleri Bakanlığı’nın 8 Demokratik Regions Party (DEM) ve 2 CHP’li belediyeye kayyum atadığından bahsedildi.

Bu atamalar genellikle “terörle mücadele” ve benzeri iddialarla gerekçelendirildiği için hem hukuki hem siyasi tartışma yaratmaktadır.

2) Üniversiteler ve Akademik Kurumlar

Boğaziçi Üniversitesi örneği, kayyum tartışmasının yayınlanan haberlerde uzun süre yer almasına yol açtı: devlet tarafından rektör atamalarına tepki gösterildi ve bunun bir kayyum örneği olarak yorumlandığı geniş bir direniş süreci yaşandı.

Ayrıca 2025’te İstanbul Bilgi Üniversitesi’ne de kayyum atanması kararı verildi; mevcut mütevelli heyetinin yetkisine son verilerek yeni yönetim TMSF tarafından belirlendi.

3) Medya ve Özel Şirketler

2025’te mahkeme kararıyla yürütülen bir soruşturma kapsamında Can Holding’e ait birçok şirketin yönetimine TMSF kayyum atandı. Bu kapsamda kolayca sayılabilecek örnekler şöyle:

  • Habertürk
  • Show TV
  • Bloomberg HT
  • HT Spor
  • İstanbul Bilgi Üniversitesi
  • Doğa Koleji
  • Mediza Hastanesi
  • Energy Petrol
  • Golden Hill Otelleri

ve diğerleri…

Bu liste, TMSF’nin kayyum olarak yönettiği yüzlerce şirket arasında sayılabilir; resmi TMSF verilerine göre binin üzerinde kayyum atanmış mal varlığı bulunduğu raporlanıyor.

4) Dernek / Vakıf Tartışmaları

Siyasi partiler ve sivil toplum kesimlerinde TESUD, Türk Hava Kurumu (THK) gibi vakıf ve derneklerde keyfî kayyum süreçlerinin sürdüğü iddiaları gündeme geldi; bu kurumlarda seçilmiş yönetimlerin yerine atamalar yapıldığını belirten açıklamalar yapıldı.

(Not: Bu alanda resmi mahkeme kararları ile siyasi iddialar sık sık iç içe geçtiği için net “resmi kayyum ataması” listesi daha belirsizdir.)

Özet: 2026 itibariyle kayyum uygulaması görülen başlıca alanlar

Kategori Örnekler / Durum
Belediyeler Çeşitli il ve ilçe belediyelerine İçişleri Bakanlığı kayyum ataması
Üniversiteler Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Bilgi Üniversitesi (TMSF)
Medya & Özel Şirketler Habertürk, Show TV, Bloomberg HT, enerji/sağlık/okul şirketleri
Vakıf/Dernekler TESUD, THK gibi sivil toplum örgütlerinde tartışmalı kayyum süreçleri

Notlar:

  • Bazı atamalar doğrudan mahkeme / TMSF kaynaklıdır; bazıları ise siyasi tartışma bağlamında kamuoyunda “kayyum” olarak değerlendirilir.
  • Resmî kayyum atamalarının ayrıntılarına TMSF’nin kendi listeleri üzerinden ulaşmak mümkündür.

Aşağıda Türkiye’de 2016’dan 2026 yılına kadar kayyum atanan kurumların kronolojik bir zaman çizelgesi şeklinde özetlenmiş halini bulabilirsin. Bu çizelge hem belediyeler hem de öne çıkan şirket/kamu kurumları üzerinden hazırlanmıştır; tarih ve örnekler genel kaynaklara (Wikipedia ve haber ajansları) göre verilmiştir.

Kayyum Atama Kronolojisi (2016–2026)

Kayyum Atama Kronolojisi (2016–2026)

2016 – 2019: OHAL Dönemi ve İlk Büyük Kayyum Dalga

  • 15 Temmuz 2016 sonrası OHAL uygulaması ile birlikte kayyum atamaları başladı.
  • Eylül–Kasım 2016: DBP/HDP’li çok sayıda ilçe ve büyükşehir belediyesine kayyum atandı; örneğin Diyarbakır, Van, Mardin, Cizre, Silopi vb. (2016)
  • 2019 öncesi: HDP’nin 31 Mart 2019 yerel seçimlerinde kazandığı 65 belediyenin birçoğuna kayyum atandı; toplamda onlarca belediye yönetimi değiştirilmiş oldu.

2020 – 2023: Seçim Sonrası Süreç

  • Bu dönemde kayyum atamaları daha az gündemde kalmakla birlikte geçmişten devreden yönetimlerle bazı belediyelerde yerel yönetimlere kayyumla devam edildi (özellikle HDP/DEM Parti belediyelerinde).

2024 – 2026: Yeni Yerel Seçimler ve Kayyum Atamalarının Yeniden Yoğunlaşması

🟡 31 Mart 2024 Yerel Seçimleri sonrası atamalar:

📍 Haziran 2024

  • Hakkari Belediyesi: Belediye Başkanı görevden alındı, yerine kayyum atandı.

📍 30 Ekim 2024

  • Esenyurt Belediyesi (İstanbul): Kayyum ataması gerçekleşti.

📍 4 Kasım 2024

  • Mardin Büyükşehir Belediyesi
  • Batman Belediyesi
  • Halfeti Belediyesi
    Bu üç belediyeye kayyum atandı.

📍 22 Kasım 2024

  • Tunceli Belediyesi (DEM Parti)
  • Ovacık Belediyesi (CHP)
    (Eş başkanların mahkeme süreçleri sonrası kayyum atandı.)

📍 29 Kasım 2024

  • Van-Bahçesaray Belediyesi: Kayyum atandı.

📍 10 Ocak 2025

  • Akdeniz Belediyesi (Mersin): Kayyumla yönetiliyor.

📍 29 Ocak 2025

  • Siirt Belediyesi: Kayyum atandı.

📍 11 Şubat 2025

  • Van Büyükşehir Belediyesi: Kayyum ataması gerçekleşti.

📍 24 Şubat 2025

  • Kağızman Belediyesi (Kars): Kayyum atandı.

📍 24 Mart 2025

  • Şişli Belediyesi (İstanbul): Kayyum atandı.

🔹 Bu süreçte 31 Mart 2024 seçimlerinden bu yana 13’e yakın belediyeye kayyum atanmıştır (HDP/DEM Parti ve CHP’li örnekler dahil).

2014–2026: Kurumsal/Şirket Kayyumları

📌 Türkiye’de kayyum atamaları sadece belediyelerle sınırlı kalmadı; şirket ve kurumlara da mahkeme kararıyla kayyum atanması uygulandı:

  • TMSF tarafından şirketlere kayyum atanması uygulaması 2010’lu yıllardan beri sürüyor. 2025’te yürütülen bir soruşturma kapsamında Can Holding’e bağlı ~120 şirkete kayyum atandığı bildirildi.
  • TMSF’nin resmi listesinde iflas, mali sorun veya hukuki süreçler nedeniyle çok sayıda şirketin yönetimine kayyum görevlendirilmiş durumda.

📌 Kısa Kronolojik Özet

Yıl Olay / Atama Örneği
2016 OHAL sonrası ilk büyük kayyum dalgası şehir ve ilçe belediyelerinde başladı.
2019 HDP’nin kazandığı belediyelerin büyük kısmına kayyum atandı.
2024 (Mart) Yerel seçimler yapıldı.
2024 Yaz–Kış Hakkari, Esenyurt, Mardin, Batman, Halfeti belediyelerine kayyum atandı.
2025 Siirt, Van, Kağızman, Şişli vb. belediyelere kayyum ataması.
2014–2026 Binlerce şirket/kuruma kayyum ataması (TMSF listelerinde).

📌 Notlar

  • Bu liste tam kapsamlı resmi bir devlet kaynağı değil, çeşitli haber ve Wikipedia kaynaklarına dayanarak hazırlanmıştır; kesin hukuki tarihler ve karar numaraları için resmi mahkeme veya TMSF yayınlarına bakılması gerekir.
  • Kayyum atamaları hukuki süreçlerle bağlantılı olduğu için tarihlerin bir kısmı “tutuklama/görevden uzaklaştırma + kayyum atama” şeklinde ilerlemektedir.
Başa dön tuşu